फाइनल खेलमा स्पेनले अर्जेन्टिनालाई अतिरिक्त समयमा १-० ले पराजित गर्दै विश्व फुटबलको प्रतिष्ठित उपाधि चुम्यो।

उत्तेजनापूर्ण फाइनल खेलमा बार्सिलोनाका फरवार्ड फेरान टोरेसले निर्णायक गोल गरे। अर्जेन्टिनी खेलाडी एन्जो फर्नान्डेजले स्पेनी डिफेन्डर पाउ कुबार्सीलाई फाउल गरेपछि रातो कार्ड पाउँदै मैदान बाहिरिएपछि अर्जेन्टिना १० खेलाडीमा सीमित भएको थियो। खेलको अन्त्यमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र फिफा अध्यक्ष जियानी इन्फान्टिनोले संयुक्त रूपमा स्पेनका कप्तान रोड्रीलाई विश्वकप ट्रफी प्रदान गरेका थिए।

विश्वकपको इतिहासमा पहिलो पटक समावेश गरिएको 'हाफ-टाइम' कार्यक्रममा म्याडोना, जस्टिन बिबर, बीटीएस र शकिरा जस्ता विश्वप्रसिद्ध कलाकारहरूले प्रस्तुति दिएका थिए। २७ मिनेटभन्दा लामो समयसम्म चलेको उक्त साङ्गीतिक ब्रेकको कारण खेल ढिलो भएको भन्दै केही टिप्पणीकार र प्रशंसकहरूले आलोचना समेत गरेका छन्।

फिफाको आर्थिक जित
मैदानमा स्पेनले जिते पनि आर्थिक रूपमा फिफा सबैभन्दा ठूलो विजेता बनेको छ। विश्व फुटबलको सर्वोच्च निकाय फिफाले यस प्रतियोगिताबाट सन् २०२६ का लागि ९ अर्ब डलरभन्दा बढी राजस्व संकलन गर्ने लक्ष्य राखेको छ।

यसपटक ३२ टोलीको सट्टा ४८ टोलीले प्रतिस्पर्धा गरेका थिए, जसका कारण खेलको संख्या ६४ बाट बढेर १०४ पुगेको थियो। चार हप्ताको सट्टा छ हप्तासम्म चलेको यस प्रतियोगिताले प्रसारण अधिकार, टिकट बिक्री र विज्ञापनदाताहरूका लागि ठूलो अवसर सिर्जना गर्‍यो।

विवाद र व्यावसायिक रणनीति
अध्यक्ष जियानी इन्फान्टिनोको नेतृत्वमा फिफाले विश्वकपलाई उच्च मुद्रीकरण (Monetization) गरेको देखिन्छ। उत्तर अमेरिकामा आयोजित यस प्रतियोगितामा टिकटको मूल्य ६० डलरदेखि १० हजार डलरसम्म पुगेको थियो, जसको औसत मूल्य ९०० डलरभन्दा बढी थियो। महँगो मूल्यका बाबजुद समूह चरणका खेलहरूमा रङ्गशाला ९९ प्रतिशत भरिएका थिए।

इन्फान्टिनोले सन् २०३० को विश्वकपमा टोलीको संख्या ६४ पुर्‍याउने योजनासमेत अघि सारेका छन्। लिभरपुल विश्वविद्यालयका फुटबल वित्त विज्ञ किरन मग्वायरका अनुसार टोलीको संख्या बढ्दा धेरै राष्ट्रले सहभागी हुन पाउने र यसले विश्वकपलाई 'फुटबलको ओलम्पिक' जस्तै समावेशी बनाउनेछ।

ट्रम्प र इन्फान्टिनोको सम्बन्ध
संयुक्त राज्य अमेरिका, मेक्सिको र क्यानडाले संयुक्त रूपमा आयोजना गरेको यस प्रतियोगितामा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको विशेष सक्रियता देखियो। फिफाले गत वर्ष ट्रम्पलाई 'पहिलो शान्ति पुरस्कार' बाट सम्मानित गरेको थियो।

ट्रम्प र इन्फान्टिनो बीचको निकटतालाई लिएर विभिन्न टिकाटिप्पणी समेत भएका छन्। ट्रम्पले अमेरिकी खेलाडी फोलारिन बालोगुनलाई दिइएको रातो कार्ड र निलम्बनको विषयमा समीक्षा गर्न इन्फान्टिनोलाई आग्रह गरेको विषयले पनि चर्चा पाएको थियो।

भविष्यको बाटो
अध्यक्ष इन्फान्टिनोको रणनीति साना देशहरूलाई फुटबल विकासका लागि बढी कोष उपलब्ध गराउने रहेको छ। 'फिफा फर्वार्ड ४.०' अन्तर्गत सन् २०२७-२०३० सम्म २११ सदस्य राष्ट्रहरूका लागि २.७ अर्ब डलर खर्च गरिनेछ।

आगामी २०३० को विश्वकपका लागि फिफाले ६ अर्ब डलरको बजेट विनियोजन गरिसकेको छ। विश्वकपको १०० औँ वार्षिकोत्सव समेत पर्ने उक्त प्रतियोगितालाई प्रसारणकर्ता र प्रशंसकका लागि अझ आकर्षक र भव्य बनाउने फिफाको तयारी छ।